Heeft het zin je kind te laten testen op hoogbegaafdheid?

Veel ouders van hoogbegaafde kinderen vragen zich af of het wel zinvol is om hun kind te gaan testen. Ze hebben al langer een vermoeden van hoogbegaafdheid bij hun kind of van een ontwikkelingsvoorsprong bij hun kleuter, maar durven dit dikwijls nog niet te uiten omwille van eventuele negatieve reacties in hun omgeving. Er circuleren heel wat lijstjes op het net waaraan de kinderen lijken te voldoen. Met het testen willen ze een soort van zekerheid, een bevestiging dat hun vermoedens wel degelijk juist waren en niet zomaar een losse gedachte.

Is het zinvol je kind te laten testen op hoogbegaafdheid?
Waar kan je hiervoor terecht?
En waar moet ik op letten?
Welke soorten testen bestaan er eigenlijk?

Redenen om te testen

Er zijn naast deze eerste reden, namelijk bevestiging krijgen van de vermoedens dat je kind wel eens hoogbegaafd zou kunnen zijn, nog andere redenen waarom ouders hun kind willen laten testen.

Wanneer een school de nogal dikwijls moeizaam uitgesproken vermoedens van de ouders naast zich neerlegt en helemaal niet ingaat op de vraag van de ouders om toch maar wat uitdaging te bieden aan het kind, gaan ouders soms naar een testcentrum om het kind te testen en het woord ‘hoogbegaafd’ op een blaadje te zien. Zij doen dit omdat zo’n papiertje – de testresultaten dus – soms wel eens de ogen durft openen van leerkrachten of zorgcoördinatoren en de school dan pas in gang gaat schieten.

Andere ouders gaan testen omdat ze nu toch wel eens willen weten hoe ‘hoog’ de intelligentiescore van hun kind zou kunnen zijn. Dit lijkt een reden die wellicht voor sommigen van arrogantie getuigt, maar het is soms wel te begrijpen. Het geeft de ouders hierbij een indicatie van hoe moeilijk zo’n extreem hoogbegaafd kind het wel kan hebben om zich aan te passen aan zijn omgeving waardoor het kind op deze manier op veel meer begrip kan rekenen bij zijn ouders.

Het gebeurt ook wel eens dat het hoogbegaafde kind zélf vraagt om getest te worden om op die manier een bevestiging van zijn eigen identiteit te krijgen. Dit komt soms wel eens voor bij kinderen die een reeds geteste broer of zus hebben, die zelf vermoedelijk ook hoogbegaafd zijn, maar die hieraan gaan twijfelen omdat ze het nooit zwart-wit op papier hebben gezien.

Soms is het ook de school zelf die de vraag tot testen stelt, bijvoorbeeld om toegelaten te worden tot een kangoeroeklas of om te kunnen versnellen.

Testen als middel

Al deze redenen hiervoor vernoemd zijn echter niet de voornaamste redenen om over te gaan tot testen. Bij deze redenen wordt het testen eigenlijk een doel op zich, terwijl het testen eerder een middel zou moeten zijn, een middel om meer informatie te verkrijgen over het kind.

Op deze manier beperkt het testen zich ook niet tot het afnemen van één enkele intelligentietest, maar worden er ook bijkomende testen afgenomen als aanvulling. De hele testbatterij geeft zo een behoorlijk accuraat beeld van de kwaliteiten en de zwakkere punten van het kind. De testafnemer observeert het kind gedurende het testen en dit geeft, samen met de testresultaten, meer informatie over bijvoorbeeld:

  • werkhouding
  • uithoudingsvermogen
  • motivatie
  • verwerkingssnelheid
  • zelfsturing
  • leiderschap
  • humor
  • faalangst
  • nauwkeurigheid

Testcentra

Het belangrijkste bij het testen van hoogbegaafde kinderen is dat de testafnemer iemand is een goede kennis heeft van hoogbegaafdheid en van hoe zo’n kinderen denken. Het komt regelmatig voor dat zo’n kind de eerste vragen veel te makkelijk vindt en gaat zoeken waar het addertje onder het gras zit; het kind zoekt het antwoord veel te ver waardoor het foutief antwoordt. Als testafnemer ben je genoodzaakt de test af te breken na drie foutieve antwoorden op een rij, maar zo’n hoogbegaafd kind kan soms pas op dreef komen als de vragen uitdagender worden. Het is dan van belang dat de testafnemer dit doorziet en tóch verder doorvraagt, mits bijkomende notering hiervan in het eindrapport.

Verder is het belangrijk dat je kind getest wordt in een omgeving die rustig is, waar het ontspannen kan zijn. Dus niet eventjes op de gang in school, terwijl de andere kinderen aan het spelen zijn op de speelplaats, wat helaas nog wel eens gebeurt.

Er zijn verschillende mogelijkheden waar je je kind kan laten testen. Het eenvoudigste en goedkoopste is bij het Centrum voor Leerlingenbegeleiding dat verbonden is aan de school van je kinderen. Dit is helemaal gratis. Maar hier moet je dus erg beducht zijn want niet elke CLB-medewerker heeft ervaring met hoogbegaafdheid. Best vraag je even aan andere ouders hoe zij dit ervaren hebben.

Of je kan aankloppen in privé-testcentra, in een privépraktijk van een psycholoog of psychiater. Hier kan je naast het testen ook terecht voor eventuele bijkomende diagnostiek en/of begeleiding van je kind. Informeer je ook hier goed vooraleer van start te gaan.

Een IQ-test bij Hoogbloeier

Via de Wechsler intelligentietesten (WPPSI voor kleuters, WISC-V voor kinderen en jongeren en de WAIS voor volwassenen) afgenomen door één van onze psychologen, kunnen wij eventuele hoogbegaafdheid diagnosticeren. Wij focussen ons echter niet enkel op het IQ-cijfer om te bepalen of een kind al dan niet hoogbegaafd is. Hoogbegaafdheid omvat zoveel meer dan een enkele IQ-score van meer dan 130. Er worden meteen ook handvatten aangereikt om jouw kind verder te begeleiden of voor jezelf. Voor ons ligt het nut van de testafname dan ook niet bij het kunnen bepalen van dat cijfertje. Al onderkennen we wel dat in sommige gevallen dit cijfertje net de deur opent naar extra uitdaging in schoolcontext of naar aanvaarding van je eigen hoogbegaafdheid.

Om een beeld te krijgen van het kind dat moet getest worden vragen wij om als ouder eerst, zonder het kind, op intakegesprek te komen. Tijdens dit gesprek kunnen we dan beoordelen of een IQ-test inderdaad een meerwaarde zou zijn voor de hulpvraag waarmee u zit. Dit intakegesprek zit niet vervat in de prijs van de testafname.
Net omdat wij ervan overtuigd zijn dat een totaalbeeld van het kind zoveel belangrijker is dan het cijfer op zich starten we deze afname met een observatiemoment. Hierbij worden aan de hand van een spelmoment een aantal aspecten verder uitgediept. Afhankelijk van het kind zelf wordt dit aansluitend of apart van de testafname gedaan. Door deze voorafgaande observatie raakt het kind reeds met de psychologe en de testomgeving vertrouwd zodat de test in zo optimaal mogelijke omstandigheden kan worden afgenomen. Onze psychologen zijn ook specialisten op gebied van hoogbegaafdheid en kennen de valkuilen waarmee het testen van hoogbegaafde kinderen kan gepaard gaan.
Een testafname is voor ons een moment waarop de vaardigheden van het kind in kaart kunnen worden gebracht. We kunnen hierbij in eerste instantie denken aan de kwaliteiten die door de test zelf in cijfertjes worden gegoten. Maar nog belangrijker zijn de vaardigheden die af te leiden zijn uit de manier waarop het kind zich gedraagt tijdens de testafname.
Zo geeft de afname van de test ons een zicht op volgende zaken:
Doorzettingsvermogen
Faalangst
Onderpresteren
Concentratievermogen
Creatief denken
Motivatie
Uiteraard is het belangrijk dat je als ouder feedback krijgt over de info die wij verkregen hebben uit deze testafname en de observatie. Daarom wordt er achteraf ook een gesprek met de ouders gepland om het verslag te bespreken en eventuele adviezen mee te geven.

Op basis van de resultaten en de bevindingen uit de afname kan, indien gewenst, een traject worden voorgesteld om jou of je kind verder te begeleiden. Ook kan ervoor gekozen worden om ons in te schakelen om deze resultaten en de daaruit voortvloeiende adviezen te bespreken met de school.
Hieronder vind je onze psychologen die een test kunnen afnemen. Contacteer hen gerust voor een intakegesprek.

Maaike Martens
testen
individuele coaching
advies
positive discipline
autisme
mindset
onderpresteren
versnellen
schooladvies
thema-avonden
Talentenroos
advies
individuele coaching
schooladvies
testen
mindset
onderpresteren
studiebegeleiding
loopbaanbegeleiding
Silvie Vancamelbeke
advies
individuele coaching
testen
schooladvies
mindset
onderpresteren
studiekeuze
versnellen
thema-avonden
Prins Jonathan
advies
individuele coaching
testen
mindset
onderpresteren
versnellen
Load More
Copyright © 2018 Sabine Sypré, Hoogbloeier cvba, Gent – Alle rechten voorbehouden. Niets uit dit artikel mag worden verveelvoudigd, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of op enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur: info@hoogbloeier.be. Online delen mag mits vermelding van auteur en link naar dit artikel.